Ngày nay, trong những buổi tiệc trang trọng, nghi thức, dưới những ánh nến lung linh lãng mạn và giữa những món ăn xa xỉ, thượng phẩm, chúng ta hầu như không thể bỏ quên đi sự tồn tại của những chai rượu vang đẳng cấp, sang trọng được đặt cùng với tất cả những gì thuộc về một bữa tiệc lãng mạn, nghi thức, và được hòa phối cùng những điệu slow chậm rãi, nhẹ nhàng, du dương từ ban nhạc live được mời đến chơi trong các bữa tiệc đó.

Rượu vang từ lâu đã trở thành một thức uống không thể thiếu, và đặc biệt, ở một số quốc gia sản xuất rượu lâu đời, nổi tiếng như Ý thì rượu vang đã trở thành một nét văn hóa truyền thống không thể thiếu trong mỗi bữa ăn của những người dân Ý. Điều này cũng gần như tương tự với nước Pháp, Đức… và các quốc gia nằm trong cùng một khối Old World Wine. Đối với Việt Nam, rượu vang cũng là một trong những mặt hàng tiêu thụ quan trọng, không thể thay thế được bán chạy nhất trên thị trường vào thời điểm hiện tại.

Như vậy thì rượu vang ra đời vào năm nào? Nguồn gốc, lịch sử và quá trình phát triển của nó qua mỗi một nền văn minh, một thời đại cổ kính huy hoàng là như thế nào? Các bạn đọc hãy cùng Winecity lạ bước tới những câu chuyện cổ huy hoàng về quá khứ của dòng rượu đang được phổ biến và săn đón nhất thế giới này nhé!

KHÁI QUÁT VỀ VẤN ĐỀ RƯỢU VANG RA ĐỜI NĂM NÀO

Khái quát về lịch sử rượu vang ra đời năm nào
Khái quát về lịch sử rượu vang ra đời năm nào

Trên thực tế, rượu vang đã có mặt trên đời từ hàng năm trước và có lịch sử gắn bó chặt chẽ với nền nông nghiệp, ẩm thực lẫn nền văn minh của nhân loại. Minh chứng rõ ràng nhất cho điều đó được thể hiện qua những cuộc khảo cổ, các nhà khảo sát đã tìm ra được những di tích cho thấy rằng con người cổ đại đã sáng chế ra được rượu vang tại Gruzia vào khoảng tận 6000 năm Trước Công Nguyên. Ngoài ra, một số địa điểm khảo cổ đáng chú ý khác ở quốc gia Iran và Armenia cũng phát hiện thấy các bằng chứng về sự xuất hiện của rượu vang có niên đại tương ứng từ khoảng 5000 năm cho đến 4000 năm Trước Công Nguyên. Mặt khác, những di tích cổ đại, các bằng chứng khảo cổ khai quật được cũng cho thấy sự tồn tại của những giống nho đã được thuần hóa và được nuôi trồng vào Thời kỳ đồ đồng sớm ở vùng Cận Đông, Sumer và Ai Cập từ khoảng thiên niên kỷ thứ ba Trước Công Nguyên.

Về phía các nước ở Châu Âu, những bằng chứng cho câu hỏi rượu vang ra đời năm nào đã được tìm thấy tại các địa điểm khảo cổ ở miền Bắc Hy Lạp (Macedonia). Những di tích đó có niên đại cách ngày nay khoảng tận 6500 năm. 

Đồng thời, tại các quốc gia như:

  • Ở Hy Lạp: các nhà khảo cổ cũng phát hiện ra các tàn tích tại những địa điểm khảo sát đặc điểm chứng minh cho việc nghiền nho đã được xuất hiện từ rất sớm
  • Ở Ai Cập: đóng một vai trò quan trọng trong đời sống nghi lễ thời cổ đại, sự ra đời của rượu vang đã trở thành một phần của lịch sử
  • Ở Trung Quốc: những dấu vết minh chứng cho sự xuất hiện của rượu vang hoang dã được tính vào khoảng thiên niên kỷ thứ hai và thứ nhất Trước Công Nguyên

Không chỉ có ý nghĩa về mặt ẩm thực, nghi lễ mà rượu vang còn được gắn liền với những câu chuyện thần thoại vẫn còn được lưu truyền cho tới tận thời nay, điển hình là câu chuyện về vị thần rượu vang (Rượu nho) Dionysus/Bacchus nổi tiếng ở thời đại La mã và Hy Lạp cổ đại. Thực tế cho thấy, có nhiều những vùng sản xuất rượu vang chính ở Tây Âu ngày nay đều được thiết lập với các đồn điền được kế thừa từ người La Mã và người Phoenicia cổ đại.

Mặt khác, lịch sử cho thấy những công thức, kỹ thuật làm rượu vang như ép rượu đã được cải thiện một cách đáng kể vào thời Đế chế La Mã. Điển hình là việc rất nhiều những giống nho rượu và kỹ thuật canh tác, nuôi trồng nho đã được các nhà khảo cổ phát hiện, đồng thời những thùng đựng rượu cũng được phát triển ở thời đại này nhằm mục đích phục vụ cho việc lưu trữ, bảo tồn và vận chuyển rượu vang.

Ở Châu Âu, vào thời đại trung cổ, sau khi Rome bắt đầu bước vào thời kỳ suy tàn và ngành sản xuất rượu vang bắt đầu phát triển với quy mô rộng và trở thành một công nghiệp để xuất khẩu thì Giáo Hội Kitô giáo đã trở thành một ngọn cờ tiên phong ủng hộ nhiệt tình việc dùng rượu vang trong các buổi lễ cử hành Thánh lễ Công giáo. Tuy nhiên, cũng vào thời kỳ đó thì với các nền văn hóa Hồi giáo thời Trung cổ, việc dùng rượu vang lại bị cấm, trái ngược hoàn toàn với các giáo lễ Kitô khi rượu vang đã là một thức uống được chấp nhận rộng rãi.

Ngoài ra, Geber và các nhà hóa học Hồi giáo khác cũng được nhận định là một trong những người tiên phong trong hoạt động chưng cất rượu vang nhằm phục vụ cho công cuộc nghiên cứu y học hồi giáo cũng như hoạt động công nghiệp để chế tạo nước hoa.

Sau đó thì ngành sản xuất rượu vang cũng dần dần được phát triển và đã được sử dụng phổ biến từ thế kỷ 15 trở đi. Thậm chí sau đợt dịch bệnh Phylloxera khủng khiếp đã tàn phá gần như khắp thế giới vào thập niên 1870 thì rượu vang vẫn cứ tốn tài và cho đến tận ngày nay, sản xuất rượu vang chính thức trở thành một ngành công nghiệp quan trọng được các quốc gia như Pháp, Ý, Đức, Mỹ,…. hết sức quan tâm, chú trọng và đầu tư. 

RƯỢU VANG RA ĐỜI NĂM NÀO? LỊCH SỬ BAN ĐẦU

Rượu vang ra đời năm nào
Rượu vang ra đời năm nào

Lịch sử ban đầu của rượu vang

Vào năm 2006, dựa vào việc phân tích một dự án lập bản đồ gen rộng rãi, tiến sĩ Patrick McGovern và những đồng nghiệp của ông đã phân tích ra được hơn 110 giống nho hiện đại khác nhau, từ đó ông đã tiến hành thu hẹp phạm vi tìm kiếm và có thể xác định được những giống nho này bắt nguồn từ một vùng ở Gruzia.

Ngoài ra, đội khảo sát của McGovern cũng tìm thấy chất axit tartaric trong những lọ gốm cổ được trưng bày tại Bảo tàng đại học Pennsylvania. Các di tích đã khai quật bao gồm những lọ gốm cổ được chế tạo từ thời kỳ đồ đá mới ở những khu vực khảo cổ đặc biệt sau:

  • Vùng Shulaveri thuộc Gruzia ngày nay vào khoảng 6000 năm Trước Công Nguyên
  • Vùng Hajji Firuz Tepe ở dãy núi Zagros thuộc Iran ngày nay vào khoảng 5400 đến 5000 năm Trước Công Nguyên
  • Vùng Late Uruk ở Uruk, Lưỡng Hà vào  khoảng 3500 đến 3100 năm Trước Công Nguyên

Các nhà khảo cổ đã khoanh vùng tìm kiếm và phát hiện ra axit tartaric, muối tartrate bằng cách sử dụng một dạng quang phổ hồng ngoại (FT-IR). Nhìn chung, luôn có một số nhà sinh hóa đặc biệt quan tâm tới những phát hiện, xác định mới này. Họ đưa ra những nhận xét thận trọng do khả năng có thể xác định sai các chất này chiếm tỷ lệ khá cao, nhất là khi các vật liệu hữu cơ và các sản phẩm thoái hóa có thể chứa các hỗn hợp phức tạp trong các mẫu thử nghiệm. Chính vì vậy mà những xác định kiểu này vẫn chưa được áp dụng rộng rãi qua các phòng phí nghiệm khác.

Nhìn chung, rượu vang ra đời từ năm nào là vấn đề rất ít được mọi người quan tâm và biết đến. Chúng ta không loại trừ khả năng rằng có thể chính những nông dân và những người cắt cỏ mới là những người đầu tiên khai sinh ra đồ uống có cồn từ các loại trái cây dại, trong đó bao gồm các loại nho dại thuộc loài Vitis silvestris – tổ tiên của các giống nho được nuôi trồng để sản xuất rượu vang ngày nay.

Trên thực tế, việc sản xuất rượu vang đã trở nên dễ dàng hơn nhiều với sự phát triển của đồ gốm vào cuối thời kỳ đồ đá mới ở vùng Cận Đông vào khoảng 9000 năm trước. Tuy nhiên, các nhà khảo cổ thường hiếm khi tìm thấy các loại nho dại lại nhỏ và chua, tại các địa điểm được lựa chọn để khai quật, tìm kiếm. Và chính vì sự khó khăn đó mà chúng ta mới không có cơ sở cho nghề làm rượu vang bắt đầu chính xác từ bao giờ. 

Trong cuốn sách Ancient Wine: The Search for the Origins of Viniculture (tạm phiên dịch là Rượu vang cổ: Tìm kiếm nguồn gốc của nghề trồng nho của Princeton: Princeton University Press vào năm 2003), McGovern đã lập luận rằng việc thuần hóa các giống nho được dùng để làm rượu vang Châu Á, Châu Âu và việc sản xuất rượu nói chung có thể bắt nguồn gốc từ các vùng lãnh thổ là Gruzia ngày nay, kể từ đó thì nghề này mới được lan truyền xuống phía Nam.

Nhìn chung, các xưởng sản xuất rượu vang cổ nhất được biết đến ngày nay hiện đang nằm ở hang “Areni-1” thuộc tỉnh Vayots Dzor của Armenia. Vào tháng 1 năm 2011, các nhà khảo cổ học đã công bố và phát hiện về một xưởng làm rượu vang trên 6000 năm tuổi, kế tiếp đó là sau bảy tháng thì xưởng đóng giày bằng da thuộc cổ Areni-1 nhất thế giới được phát hiện trong cùng một hang động. Trong xưởng làm rượu vang trên này, người ta phát hiện một máy ép rượu vang cổ, những chiếc thùng đựng rượu, lọ lên men và ly để uống rượu. Ngoài ra, các nhà khảo cổ học cũng tìm thấy cả những hạt giống nho và những cây nho thuộc loài Vitis vinifera. Patrick McGovern, khi muốn nhấn mạnh vào tầm quan trọng của sự phát hiện mới này, đã phát biểu: “Trên thực tế, việc sản xuất rượu vang đã được phát triển rất tốt vào khoảng 4000 năm Trước Công Nguyên và chúng là minh chứng cho thấy rằng công nghệ sản xuất rượu vang có thể còn tồn tại trước đó nhiều năm.

Những nghiên cứu đã chỉ ra rằng vào khoảng 32000 năm Trước Công Nguyên, các giống nho rượu đã được thuần hóa bao gồm những chủng loại khá phong phú ở vùng Cận Đông khi thời kỳ đồ đồng sớm bắt đầu. Ngoài ra, chúng ta còn có một số bằng chứng rõ ràng khác về việc sản xuất rượu vang đã xuất hiện ở Sumer và Ai Cập vào thiên niên kỷ thứ 3 Trước Công Nguyên. Còn đối với người Trung Quốc cổ đại, việc làm rượu vang từ “các loại nho núi” dại như Vitis thunbergii đã được xuất hiện trong một khoảng thời gian trước đó và vẫn tiếp tục đến khi họ mang các hạt giống nho đã được thuần hóa từ Trung Á trong thế kỷ II vào Trung Quốc.

Không thể phủ nhận rằng cây nho cũng đồng thời là một loại thực phẩm quan trọng. Song, hiện nay việc xác định chính xác xem rượu vang ra đời năm nào, xuất hiện đầu tiên ở đâu vẫn còn là một ẩn số chưa có người phá giải. Rượu vang có thể xuất hiện bất kỳ đâu trong khoảng khu vực rộng lớn trải dài từ Bắc Phi đến Trung/Nam Á, nơi những quả nho dại phát triển mạnh mẽ, vượt trội. Tuy nhiên, chúng ta có thể khẳng định rằng việc sản xuất rượu vang với quy mô lớn đầu tiên phải nằm trong khu vực nơi có những giống nho rượu đã thông qua thuần hóa đầu tiên, và đó chính là miền nam Kavkaz và vùng Cận Đông. Mặt khác, các loại nho dại được tìm thấy nhiều ở:

  • Vùng Gruzia
  • Miền bắc Levant
  • Đông Nam
  • Ven biển Thổ Nhĩ Kỳ
  • Miền Bắc Iran 
  • Armenia

Tuy nhiên, chúng ta vẫn chưa xác định được chính xác nơi làm rượu vang đầu tiên trong các vùng vừa được liệt kê ở trên.

Các truyền thuyết về rượu vang ra đời năm nào

Các truyền thuyết về rượu vang ra đời năm nào
Các truyền thuyết về rượu vang ra đời năm nào

Chính vì cho đến ngày nay chúng ta vẫn chưa biết được chính xác rượu vang ra đời năm nào nên việc có rất nhiều những câu chuyện kỳ lạ về nguồn gốc của rượu vang không là một điều mới lạ.

Cụ thể, Kinh Thánh có kể rằng: Noah và con trai của ông đã làm ra những giọt rượu vang đầu tiên ở trên núi Ararat. Trong khi đó, một câu chuyện khác về nguồn gốc của rượu vang được cho là có liên quan đến vị vua Ba Tư trong truyền thuyết với nàng Jamshid và hậu cung của ông. Truyền thuyết kể rằng, đức vua xứ Ba Tư đã trục xuất một trong những nàng vợ của mình ra khỏi lâu đài. Trong cơn buồn đau, nàng đã đi đến nhà kho của vua và bất ngờ tìm thấy một cái bình có đánh dấu “X”, dấu hiệu chứng tỏ thuốc độc ở trên đó. Tuy nhiên, chiếc bình đó chính xác là chứa những quả nho thừa đã bị hỏng, song nó khiến nàng nghĩ rằng người bình thường sẽ không uống được. Nàng thực sự không biết nho “hỏng” thực chất là kết quả của quá trình lên men, của quá trình chuyển hóa từ nho trở thành rượu nhờ các vi nấm men, và thế là nàng thử uống chiếc bình đó.

Tuy nhiên, sau khi uống thứ chiếc bình có chứa nước nho bị gọi là thuốc độc, nàng phát hiện ra tác dụng của nó ngay lập tức, đó chính là giúp nàng dễ chịu, thoải mái và giúp tinh thần nàng phấn chấn hơn. Sau đó nàng đã dâng lên nhà vua khám phá mới này của mình và ngay lập tức, nhà vua đã mê mẩn với thứ đồ uống mới được gọi là “rượu vang” này. Lẽ dĩ nhiên, ông chấp nhận để nàng quay trở lại hậu cung của mình và ban lệnh cho tất cả những vườn nho được trồng ở vùng Persepolis sẽ được dùng với mục đích để sản xuất rượu vang. Trong khi hầu hết các nhà sử gia về rượu vang đều xem câu chuyện này dưới góc độ chỉ là một truyền thuyết không có thực, song chúng ta cũng đã có những bằng chứng khảo cổ đã khai quật được cho thấy rượu vang đã xuất hiện và được trao đổi, buôn bán rộng rãi vào thời các vị vua Ba Tư đầu tiên lên ngôi. 

NỀN VĂN MINH PHOENICIA CÓ RƯỢU VANG RA ĐỜI NĂM NÀO?

Nền văn mình Phoenicia có rượu vang ra đời năm nào
Nền văn mình Phoenicia có rượu vang ra đời năm nào

Người Phoenicia cổ đại đã tiếp thu những kiến thức làm rượu vang từ các khu vực ở phía Đông và chỉ chờ khi đến lượt mình, nhờ vào mạng lưới giao thương khổng lồ mà người Phoenicia đã mang những lọ rượu vang mình sản xuất được đi khắp mọi nơi. Chính nhờ vào hành động này mà các giống nho rượu và những kỹ thuật để làm rượu vang đã lan rộng ra khắp các vùng Địa Trung Hải.

Mặt khác, người Phoenicia cổ đại sử dụng những vò đựng rượu hai quai một cách rộng rãi để phục vụ mục đích vận chuyển rượu vang một cách dễ dàng hơn. Đồng thời họ cũng chính là người góp phần mang các giống nho rượu quan trọng trong việc phát triển nghề sản xuất rượu vang tới vùng đất La Mã và Hy Lạp cổ đại.

NỀN VĂN MINH HY LẠP CỔ ĐẠI CÓ RƯỢU VANG RA ĐỜI NĂM NÀO?

Nền văn minh Hi Lạp cổ đại có rượu vang ra đời năm nào
Nền văn minh Hi Lạp cổ đại có rượu vang ra đời năm nào

Chính hoạt động thường ngày của người Hy Lạp cổ lại là cái nôi văn hóa rượu vang của rất nhiều nơi. Dẫu cho đến tận ngày nay chúng ta vẫn chưa biết chính xác được rượu vang ra đời năm nào, đâu là nơi nó xuất hiện đầu tiên trên lãnh thổ Hy Lạp, song chúng ta có thể khẳng định rằng rượu vang chắc chắn đã được các nền văn hóa Minoan và nền văn hóa Mycenae cổ đại biết đến. Có rất nhiều minh chứng cho thấy rằng các giống nho được nuôi trồng ngày nay đã từng được nuôi trồng ở Hy Lạp, trong đó có cả những giống nho chỉ tồn tại và xuất hiện ở Hy Lạp cổ, và rất nhiều các giống nho hiện đại khác cũng có những nét tương tự hoặc giống hệt các giống nho rượu từ thời cổ đại.

Trên thực tế, Retsina – tên một loại rượu vang trắng thơm ngát, có nồng độ cồn cao rất được phổ biến và ưa chuộng ở Hy Lạp ngày nay, đã được người ta nhận định là một sự khởi đầu, tiên phong trong việc làm ra những bình đựng rượu vang được lót bằng nhựa cây. Và chính nhựa cây đã truyền cho rượu vang một thứ hương vị khác biệt so với rượu thông thường.

Những minh chứng về sự xuất hiện sớm nhất của nghề sản xuất rượu vang ở Châu Âu đến từ các địa điểm khảo cổ học ở Hy Lạp chính là các tàn tích nho có độ tuổi từ 6500 năm trước. Những buổi “Tiệc rượu vang” (phát âm là: me-tu-wo ne-wo) là một lễ hội ở thời kỳ Mycenae nhằm mục đích kỷ niệm cho “tháng rượu vang mới”. Mặt khác, có một số nguồn tư liệu cổ đại như đến từ các nhà văn La Mã là Pliny the Elder, đã mô tả phương pháp làm vang của người Hy Lạp cổ bằng cách sử dụng một phần thạch cao đã được khử nước hoàn toàn trước khi lên men, và một số loại vôi sau khi nho đã tiến hành lên men để giảm độ axit có trong rượu vang. Ngoài ra, nhà văn Hy Lạp Theophrastus cũng là một trong những người đưa ra những mô tả lâu đời nhất về khía cạnh làm rượu vang của người Hy Lạp cổ đại.

Thần Dionysus (đôi khi còn được người đời gọi là Acratophorus) là một vị thần Hy Lạp cổ đại biểu tượng cho sự hoan lạc và rượu vang, thường được đề cập tới trong những tác phẩm truyền thuyết của Homer và Aesop. Dionysus được suy tôn là đấng sáng thế đã ban phát rượu vang dòng không pha trộn cho loài người. Ngoài ra, thần Dionysus còn có tên khác là Bacchus, và sự mê loạn, điên cuồng do Dionysus gây ra cho loài người được mệnh danh là bakcheia. Trong bản thần thoại của Homeric, rượu vang thường được phục vụ trong các “bát trộn” (tuy nhiên đây lại không phải là cách uống rượu vang nguyên chất, không pha trộn truyền thống) và cách phục vụ rượu vang này được gọi là “nước ép của các vị thần”. Homer thường xuyên đề cập tới cụm từ “biển vang tối” (phiên âm là οἶνωψ πόντος, oīnōps póntos) – tượng trưng cho bầu trời Hy Lạp mang màu xanh đậm và biển cả Aegea có màu tím khi nhìn từ trên cao xuống của rượu vang.

Thêm vào đó, chúng ta còn có “Dénthis” – tài liệu tham khảo sớm nhất về một loại rượu vang do nhà thơ trữ tình Alkman (thuộc thế kỷ 7 Trước Công Nguyên). Nhà thơ này đã ca ngợi loại rượu vang “Dénthis” là “anthosmías” (tạm dịch là “mùi của hoa”). “Dersnthis” là một loại rượu vang được sản xuất từ chân đồi phía Tây của vùng núi Taygetus ở Messenia. Mặt khác, chúng ta cũng có Aristotle đề cập đến rượu vang Lemnos với nguyên liệu sản xuất chính là loại nho rượu giống như giống nho Lemnió phổ biến ngày nay. Rượu vang Lemnos là loại rượu vang đỏ sở hữu hương vị của cây oregano và húng tây. Và nếu chúng ta suy luận theo hướng như vậy thì nho Lemnió sẽ trở thành giống nho có tuổi đời, lịch sử phát triển lâu năm nhất và vẫn được người dân nuôi trồng cho tới ngày nay.

Những minh chứng cho thấy những vò rượu vang của Hy Lạp đã được biết đến rộng rãi và xuất khẩu trên toàn lưu vực Địa Trung Hải chính là những chiếc vò hai quai với phong cách và nghệ thuật mang đậm nét đặc trưng của thời Hy Lạp cổ đã được tìm thấy và khai quật ở khắp khu vực này. Các nhà khảo cổ cho rằng người Hy Lạp có thể liên quan tới sự ra đời và xuất hiện đầu tiên của rượu vang ở Ai Cập cổ đại. Ngoài ra, người Hy Lạp đã giới thiệu dòng rượu vang Vitis vinifera và sản xuất rượu vang ở nhiều thuộc địa của họ, những vùng mà ngày nay thuộc các quốc gia như:

  • Italy
  • Sicilia
  • Miền nam nước Pháp
  • Tây Ban Nha

NỀN VĂN MINH AI CẬP CỔ ĐẠI CÓ RƯỢU VANG RA ĐỜI NĂM NÀO?

Nền văn minh Ai Cập cổ đại có rượu vang ra đời năm nào
Nền văn minh Ai Cập cổ đại có rượu vang ra đời năm nào

Như đã chia sẻ ở phần trên, rượu vang đóng một vai trò quan trọng trong đời sống nghi lễ cổ xưa của người Ai Cập cổ đại. Các tài liệu nghiên cứu đã cho thấy một ngành nghề sản xuất rượu vang hoàng gia thịnh vượng đã được thiết lập ở vùng châu thổ sông Nile sau khi kỹ thuật canh tác các loại nho rượu được ra đời từ vùng Levant tới Ai Cập vào khoảng 3000 năm Trước Công Nguyên.

Có thể nói, nghề sản xuất rượu vang này là kết quả của quá trình giao thương, buôn bán giữa hai nước: Ai Cập và Canaan ở thời kỳ đồ đồng sớm, có khởi đầu ít nhất là vào khoảng Triều đại thứ ba (từ năm 2650 đến năm 2575 Trước Công Nguyên) và bắt đầu từ thời kỳ Vương quốc cổ (từ năm 2650 đến năm 2152 Trước Công Nguyên). Trong đó, những bức tranh minh họa về quá trình làm rượu vang được vẽ trên các bức tường ở hầm mộ và những đồ thờ cúng chôn cất cùng người chết đã cho thấy rượu vang chắc chắn được sản xuất tại các vườn nho thuộc vùng châu thổ sông Nile. Các tài liệu nghiên cứu cũng chỉ ra rằng, khi thời kỳ Vương quốc cổ đại chấm dứt, người ta đã phát hiện ra 5 loại rượu vang có thể được sản xuất ở vùng châu thổ sông Nile, tất cả hợp thành một nhóm quy định hoặc một “menu” về rượu cố định cho thế giới cõi âm bên kia.

Đại đa số rượu vang được làm ở Ai Cập cổ đại đều có màu đỏ. Trong đó, một khám phá gần đây đã tiết lộ với chúng ta những bằng chứng đầu tiên cho thấy sự xuất hiện của rượu vang trắng. Quá trình phân tích một cách chi tiết, kỹ lưỡng các mẫu vật chứa trong 5 chiếc vò hai quai bằng đất sét được lấy từ lăng mộ của Pharaoh Tutankhamun trước đó đã cho thấy các dấu vết rất rõ ràng là của rượu vang trắng. Mặt khác, trong quá trình khảo sát, các bình chức gần đó cũng cho thấy những dấu hiệu nghiên cứu tương tự khi thức uống quý nhất ở Ai Cập cổ đại lại là rượu Shedeh được làm từ nho đỏ chứ không phải được làm từ lựu như người ta nghĩ trước đây.

Trên kia là đối với tầng lớp quý tộc, hoàng gia của Ai Cập cổ đại, còn đối với những tầng lớp thấp hơn thì họ lại lựa chọn các loại bia hơi là một thức uống hàng ngày thay vì rượu vang. Khẩu vị thiên về bia này có thể được kế thừa từ người Sumer. Tuy nhiên, rượu vang vẫn là thức uống có cồn phổ biến và được nhiều người biết đến hơn, đặc biệt là với những vùng ở gần bờ biển Địa Trung Hải, nơi những vò rượu vang được sử dụng rất nhiều trong đời sống nghi lễ của người Do Thái. Mặt khác, Kinh Tanakh cũng có đề cập tới rượu vang với rất nhiều những lợi ích thông dụng đem lại cho loài người cũng như những lời nguyền quyến rũ, tha hóa nhân loại, và say rượu cũng là một chủ đề chính trong một số những câu chuyện được truyền dạy trong Kinh Thánh.

Nhìn chung, ta nhận thấy có rất nhiều những điều mê tín, dị đoan xuất hiện xung quanh việc uống rượu vang vào thời kỳ đầu khi nó mới xuất hiện mà nguyên nhân chủ yếu do màu của rượu vang giống với màu của máu. Dễ dàng nhận thấy sự bài xích này nhất là trong tác phẩm Moralia của Plutarch, Plutarch có nói rằng trước triều đại của Psammetichus, các vị vua cổ đại không thích uống rượu vang, “cũng không sử dụng nó trong lễ rượu để dâng lên cho các vị thần”, lý do là vì họ quan niệm màu của rượu vang là máu của những linh hồn tội lỗi đã từng một lần chiến đấu chống lại các vị thần, rồi sau khi những người dám chống lại thần đó ngã xuống thì họ hòa mình vào với đất và những vị vua cổ đại tin rằng những cây nho dùng để làm rượu sẽ đâm trồi, nảy lộc trên chính những mảnh đất nhuốm máu đó. Chính vì thế mà họ cũng lý giải luôn tại sao khi say rượu “nó khiến đàn ông mất hết ý thức và làm họ phát khùng, vì họ đã tràn đầy dòng máu của tổ tiên họ” sau khi uống rượu. 

NỀN VĂN MINH ĐẾ QUỐC LA MÃ CÓ RƯỢU VANG RA ĐỜI NĂM NÀO?

Nền văn minh La Mã có rượu vang ra đời năm nào
Nền văn minh La Mã có rượu vang ra đời năm nào

Trên thực tế, Đế chế La Mã cũng là một nền văn minh huy hoàng góp phần tạo những ảnh hưởng không nhỏ tới sự nghiệp phát triển của nghề trồng nho rượu và sản xuất rượu vang. Nhìn chung, rượu vang được làm từ nho là một nét văn hóa không thể thiếu trong mỗi bữa ăn của người La Mã, từ xưa cho đến nay vẫn vậy, và nghề làm rượu vang hiện giờ đã trở thành một ngành kinh doanh có sự bảo vệ, yêu cầu nghiêm ngặt từ chính phủ. Đặc biệt, trong tác phẩm De architectura (I.4.2) của Vitruvius có viết về một trong số những quy tắc ấy, đó là: các phòng chứa rượu vang phải được xây quay về hướng Bắc để “từ đó hướng này được giữ nguyên và không bị dịch chuyển”.

Khi đế quốc La Mã ngày càng bành trướng, mở rộng và phát triển thì nghề sản xuất rượu vang ở các tỉnh được mở rộng của đế quốc cũng được phát triển và bắt đầu cạnh tranh với rượu vang của đế chế La Mã. Nhìn chung, hầu hết tất cả các vùng làm rượu vang chính của các nước Tây Âu ngày nay đều được hình thành và có nguồn gốc từ thời kỳ Đế quốc La Mã cổ đại. Đặc biệt là khi những nghiên cứu có cho thấy công nghệ sản xuất rượu vang đã được cải thiện đáng kể trong thời kỳ Đế chế La Mã cổ đại. Cụ thể:

  • Rất nhiều các giống nho và kỹ thuật canh tác đã được cải tiến và hoàn thiện hơn
  • Các thùng chứa rượu do người Gaul phát minh đã được nâng cấp 
  • Các chai thủy tinh để đựng rượu do người Syria phát minh bắt đầu cạnh tranh với những chiếc vò rượu hai quai làm bằng đất nung nhằm phục vụ công việc cất giữ và vận chuyển rượu vang
  • Người Hy Lạp cổ đại còn phát minh thêm cả ốc vít, máy ép rượu vang và những vật dụng này đã nhanh chóng trở nên phổ biến trong những căn nhà sang trọng, quý tộc của tầng lớp người La Mã thượng lưu
  • Những cái tên tiền thân cho hệ thống các tên gọi những vùng làm rượu nho sau này cũng được người La Mã sáng tạo ra
  • Các loại thảo mộc và khoáng chất tốt cho sức khỏe con người cũng được pha trộn vào với rượu vang, trở thành những sản phẩm giả định để phục vụ cho mục đích y học
  • Tầng lớp thượng lưu của thời kỳ Lã Mã cổ đại thường nghiền ngọc trai thành bột phấn rồi trộn với rượu vang nhằm tăng cường sức khỏe. Chẳng hạn như câu chuyện huyền thoại về bà Cleopatra đã hứa với Mark Antony rằng bà sẽ “uống giá trị của một tỉnh” trong một chén rượu vang, rồi sau đó bà đã trộn một viên ngọc thượng hạng, có giá trị xa xỉ với một chén rượu và uống nó

Tuy nhiên, vào khoảng năm 500 sau công nguyên, sau khi đế chế Tây La Mã cổ đại huy hoàng sụp đổ, các quốc gia ở Châu Âu bắt đầu bước vào một thời kỳ hỗn nguyên với các cuộc xâm lược liên miên không ngừng và bất ổn xã hội leo thang một cách chóng mặt. Vào thời điểm này chỉ có Giáo Hội Công Giáo La Mã là có cấu trúc xã hội ổn định duy nhất. Chính vì nhờ có Giáo Hội khuyến khích và ủng hộ mà nghề nuôi trồng nho rượu và những kỹ thuật làm rượu vang cần cho Thánh Lễ mới được gìn giữ cho đến tận ngày nay.

NỀN VĂN MINH TRUNG QUỐC CỔ ĐẠI CÓ RƯỢU VANG RA ĐỜI NĂM NÀO?

Nền văn minh Trung Quốc cổ đại có rượu vang ra đời năm nào
Nền văn minh Trung Quốc cổ đại có rượu vang ra đời năm nào

Tại bán đảo Ả Rập, trước khi đạo Hồi được ra đời và truyền bá rộng rãi thì rượu vang đã được xuất hiện trong những cuộc giao dịch của các thương nhân người Aramaic. Tuy nhiên, điều kiện thời tiết và khí hậu của vùng này lại không phù hợp cho sự phát triển và nuôi trồng nho. Song, chúng ta vẫn bắt gặp rất nhiều loại đồ uống lên men đã được sản xuất vào khoảng thế kỷ V và thế kỷ VI, trong đó bao gồm cả rượu vang mật ong và chà là.

Vào giai đoạn thế kỷ VII và thế kỷ VIII, các cuộc chinh phục của đạo Hồi nổ ra triền miên đã mang về rất nhiều vùng lãnh thổ mới nằm dưới sự kiểm soát của những người theo đạo Hồi. Tuy nhiên, do đạo Hồi cấm tất cả những thức uống có chứa chất cồn nên tất cả đồ uống có cồn ở thời kỳ này đều bị luật pháp cấm. Song việc sản xuất rượu, đặc biệt là rượu vang dường như lại có những sự phát triển mạnh mẽ, vượt bậc.

Ngay cả khi họ nằm dưới ách cai trị của đạo Hồi thì rượu vang vẫn được sử dụng, song chủ yếu đều là cho các nhà thơ. Mặt khác, ngay cả những người Khilafah cũng sử dụng những đồ uống có cồn trong các cuộc họp, bữa tiệc xã giao và riêng tư. Về phần những người Do Thái Ai Cập thì họ lại thuê các vườn nho được nuôi trồng từ chính quyền của các Chiến binh Mamluk và Fatimid rồi tiến hành sản xuất rượu vang để phục vụ cho các lễ ban phước hoặc được ứng dụng để làm thuốc.

Ngoài ra, rượu vang cũng được trao đổi và giao dịch ở khắp các vùng phía Đông Địa Trung Hải. Trong đó phải kể đến Tu viện Cơ đốc ở Levant và Iraq, họ thường trồng nho rồi phân phối rượu vang mình tự sản xuất cho các quán rượu nằm thuộc địa bàn của tu viện. Mặt khác, Hỏa giáo ở Ba Tư và Trung Á cũng rất tích cực tham gia vào quá trình sản xuất rượu vang. Mặc dù không biết nhiều về ngành thương mại, giao dịch rượu vang song các quán rượu họ vẫn rất nổi tiếng ở thời kỳ đó.

Nhìn chung, rượu vang được sử dụng như một thứ nguyên liệu ở Trung Đông thời Trung cổ, đặc biệt là khi quá trình chưng cất rượu vang của các nhà giả kim thuật Hồi Giáo có sự tiến bộ vượt bậc khi họ được cho phép sản xuất các ethanol tương đối tinh khiết và sử dụng chúng để chế tạo thành nước hoa. Đó cũng chính là giai đoạn lịch sử đầu tiên rượu vang được chưng cất thành brandy ở thời kỳ này.

NỀN VĂN MINH CHÂU ÂU THỜI TRUNG CỔ CÓ RƯỢU VANG RA ĐỜI NĂM NÀO?

Nền văn minh Châu Âu thời Trung cổ có rượu vang ra đời năm nào
Nền văn minh Châu Âu thời Trung cổ có rượu vang ra đời năm nào

Thời kỳ Trung Cổ là giai đoạn mà rượu vang trở thành đồ uống có cồn được phổ biến cho tất cả các tầng lớp xã hội ở các vùng phía Nam Châu Âu, nơi nuôi trồng được nho rượu để sản xuất rượu vang. Mặt khác, ở phía Bắc và phía Đông – những vùng có điều kiện khí hậu, thời tiết khó khăn cho việc nuôi trồng nho rượu thì các đồ uống có cồn như bia và ale lại là đồ uống phổ biến nhất của cả dân thường và tầng lớp quí tộc.

Rượu vang ở thời kỳ này được nhập khẩu vào khắp các vùng phía Bắc Châu Âu, tuy nhiên vì giá thành của chúng lại quá đắt đỏ và xa xỉ, do đó chỉ có tầng lớp quý tộc và thượng lưu được thưởng thức rượu vang, còn lại ít khi nào có tầng lớp xã hội thấp hơn được dịp sử dụng loại thức uống này.

Ngoài ra, rượu vang cũng đóng một vai trò cần thiết trong việc cử hành các buổi Thánh Lễ Công Giáo. Chính vì vậy, việc đảm bảo đầy đủ nguồn cung rượu vang để phục vụ cho các buổi lễ này là vô cùng quan trọng. Nối tiếp những nhu cầu đó, những vị tu sĩ dòng Benedictine đã trở thành những nhà sản xuất rượu vang bậc thầy và nổi danh nhất ở nước Pháp và Đức, ngay sau đó là các cha cố thuộc dòng họ Cister. Ngoài ra các dòng tu khác như Carthu, dòng Đền và dòng Cát Minh cũng là một những dòng tu làm rượu vang nổi bật, đáng chú ý trong lịch sử. Cụ thể, các tu sĩ Benedictine cũng sở hữu cho riêng mình những vườn nhỏ xinh đẹp ở:

  • Vùng Champagne (trong đó Dom Perignon là một thầy tu người Benedictine)
  • Vùng Bourgogne thuộc nước Pháp
  • Vùng Bordeaux thuộc nước Pháp
  • Vùng Rheingau và Franconia ở nước Đức

Vào năm 1435, bá tước John IV của Katzenelnbogen – một thành viên giàu có của giới quý tộc La Mã Thần Thánh gần vùng Frankfurt đã trở thành người đầu tiên trồng giống nho Riesling – một giống nho quan trọng và phổ biến nhất của nước Đức thời đó và cũng mãi sau này. Bên cạnh đó, việc các thầy tu làm rượu vang cũng đã góp phần giúp nghề sản xuất rượu vang trở thành một ngành công nghiệp theo đúng nghĩa và các công cuộc sản xuất đủ rượu vang để xuất khẩu tới khắp các nước Châu Âu ngày càng được khuyến khích và chú trọng. Đặc biệt, ở Bồ Đào Nha – một quốc gia nơi có truyền thống rượu vang lâu đời, thì hệ thống tên gọi cho các dòng rượu vang đầu tiên trên thế giới được khai sinh và sáng tạo ra trên đất nước này.

Các tài liệu nghiên cứu cho thấy những bà nội trợ của tầng lớp thương gia hoặc những người hầu của các gia đình tầng lớp quý tộc đều được phép sử dụng rượu vang trong mỗi bữa ăn và có quyền lựa chọn dùng loại rượu vang đỏ hay rượu vang trắng tùy theo sở thích của mình. Đặc biệt, tất cả những công thức để làm rượu nho mật ong cùng với các công thức giúp tăng thêm hoặc che đi hương vị trong rượu vang từ giai đoạn này vẫn còn tồn tại. Cụ thể là những hành động đơn giản như thêm một lượng nhỏ mật ong vào trong rượu vang. Ngoài ra, ở thời kỳ này thì rượu vang được cất giữ trong các thùng đựng rượu bằng gỗ. Thông thường, rượu không được ủ lâu mà được sử dụng luôn ngay sau khi ủ trong khoảng thời gian là 6 tháng hoặc lâu hơn một chút. Thêm vào đó, để bù đắp cho những ảnh hưởng của việc tiêu thụ có đồ uống có cồn, rượu vang thường xuyên được pha chế bằng cách pha loãng rượu với nước theo tỉ lệ 1 phần rượu và 4 hoặc 5 phần nước.

Một ứng dụng y học khác của rượu vang trong thời kỳ Trung cổ là những pha chế rượu có sử dụng loại đá rắn – một loại đá có hoa văn tương tự như các hoa văn trên mình con rắn, và hòa tan chúng vào rượu vang để chữa trị các vết thương do rắn cắn. Cách ứng dụng này cho thấy một sự nâng cấp và phát triển về tầm nhận thức và những hiểu biết ban đầu về ảnh hưởng của các đồ uống có cồn lên hệ thần kinh trung ương của con người trong các tình huống đặc thù như vậy.

Trong đó, một vị thầy tu dòng Dominic là Jofroi ở thành Waterford đã viết ra một danh mục bao gồm tất cả các loại rượu vang và ale được biết đến ở các nước Châu Âu. Cụ thể là ông đã mô tả tất cả những loại rượu đó sở hữu mùi vị rất thơm ngon và tuyệt vời rồi giới thiệu chúng cho các nhà nghiên cứu và tư vấn khác để mở rộng tầm ảnh hưởng và phổ biến của rượu vang.

WINECITY – THIÊN ĐƯỜNG CỦA CÁC LOẠI RƯỢU VANG CHẤT LƯỢNG THƯỢNG HẠNG MÀ BẠN NÊN TÌM ĐẾN

Như đã chia sẻ ở phần trên, rượu vang gần như đã trở thành một nét văn hóa đặc trưng trong các bữa tiệc tổ chức long trọng, đặc biệt trên khắp mọi miền trên thế giới. Những chai rượu vang đẳng cấp, chất lượng đã trở thành một kho báu quý giá của phần lớn những người yêu quý rượu vang toàn cầu.

Những câu hỏi về rượu vang ra đời năm nào, chúng xuất hiện ở đâu đầu tiên thì vẫn còn là một ẩn số đối với chúng ta ngày nay. Tuy nhiên, trong những nghiên cứu được chỉ ra của các nhà khảo cổ học, rượu vang đã bắt nguồn và ra đời từ mấy nghìn năm Trước Công Nguyên và dần được hình thành và phát triển không ngừng qua các nền văn minh huy hoàng của Đế chế La Mã, Hy Lạp, Ai Cập,…. cổ đại. 

Qua bài viết trên, WINECITY hi vọng đã phần nào giúp người đọc hiểu rõ hơn về những khúc mắc rượu vang ra đời năm nào, về lịch sử phát triển hào hùng của rượu vang – loại thức uống có cồn đang được người tiêu dùng săn đón và ưa chuộng bậc nhất ngày nay. Mặt khác, nếu quý khách hàng vẫn còn đang phân vân chưa biết nên lựa chọn đơn vị nào chuyên cung cấp các loại rượu vang cao cấp, lâu năm, trẻ tuổi, đảm bảo hàng nhập khẩu chính hãng, uy tín đạt tiêu chuẩn quốc tế trên thị trường hiện nay thì hãy đừng ngần ngại mà tìm đến chúng tôi!

Winecity – Thành phố rượu thượng hạng và đẳng cấp Việt Nam luôn đồng hành cùng quý khách hàng và đảm bảo thực hiện những cam kết kinh doanh sau:

  • Đảm bảo các sản phẩm rượu vang được bày bán luôn là hàng nhập khẩu nguyên gốc, chất lượng cao, uy tín trên thị trường
  • Đảm bảo hình thức vận chuyển lưu thông trên toàn quốc, dịch vụ vận chuyển nhanh chóng, an toàn, không bị hư hỏng đến sản phẩm
  • Đảm bảo đội ngũ nhân viên phục vụ và tư vấn được đào tạo chuyên nghiệp, bài bản, có thái độ, cung cách phục vụ khách hàng tốt nhất có thể
  • Đảm bảo các hình thức thanh toán có lợi nhất cho khách hàng
  • Sẵn sàng hỗ trợ và bồi thường khách hàng ngay lập tức khi sản phẩm của chúng tôi xảy ra vấn đề

Nếu quý khách hàng còn có bất cứ vấn đề không mong muốn nào xảy ra với khâu thanh toán hóa đơn, chuyển khoản, vận chuyển sản phẩm, nhận nhầm đơn hàng,…. thì xin hãy vui lòng liên lạc đến Winecity qua địa chỉ liên hệ sau để nhận được sự hỗ trợ kịp thời từ nhân viên tư vấn:

  • Hotline: 0847 486 586
  • Zalo: 0847 486 586
  • Email: Winecity.vn@gmail.com
  • Showroom: 9/18 Nguyễn Huy Tưởng, Phường 6, Quận Bình Thạnh, TP.HCM
0 0 vote
Article Rating
Subscribe
Notify of
guest
0 Comments
Inline Feedbacks
View all comments
Zalo
Hotline
https://www.facebook.com/